Zij willen dat werknemers vanaf 2013 het recht moeten hebben op flexibele arbeidstijden en telewerken. In een advies van de Stichting van de Arbeid vraagt ook de vakbeweging zich af of wetgeving een fundamentele bijdrage zal leveren aan het mogelijk maken van passende afspraken.

© MKB

Laat ik beginnen met mijn mening dat het belang van leiderschap sterk overdreven wordt. Het belang van leiderschap wordt vooral uit Amerika geïmporteerd zoals blijkt uit de bekende kreet CEO. De Chief Executive Officer is het beeld van de generaal die zijn manschappen commandeert. Alsof dat in het leger nu nog voor komt. Het staat goed en doet het vooral bij bepaalde personen en in een bepaalde cultuur prima maar het is uit de tijd. Vooral aandeelhouders blijven geloven dat de CEO de dienst uitmaakt, maar dat is niet de werkelijkheid. Een leider wordt door deze aanspreektitel vooral op het paard gehesen. Of je wilt of niet je kan gewoon niet anders dan zo optreden, of aftreden.

Leiderschap is een behoefte van de 'onderschikten'. Men zoekt naar een leider of naar de leiding omdat men het zelf niet meer weet en de weg kwijt is. Men wil een sterke leider want die moet de weg wijzen en daar zijn alle ogen op gericht. Maar laten we wel wezen, die bestaat gewoon niet. Het is dit verschijnsel dat de discussie en beeldvorming over leiders bepaalt. En zolang er in de managementliteratuur nog artikelen verschijnen over de leidinggevende als dictator, de inspirator, de coach, of de nuchtere Hollander e.d. geloof ik niet in een zelflerend effect en in de reflectie op het leiderschap.

Nog maar enkele tientallen jaren geleden bestond de maatschappij niet uit werknemers en werkgevers maar uit zelfstandige vakmensen, boeren, tuinders, winkeliers in de middenstand enz. Dat waren mensen zonder leidinggevende of CEO die prima hun eigen weg konden vinden en daarnaar handelden. En die behoefte aan zelfstandigheid van mensen bestaat nog steeds. Hetgeen blijkt de sterke groei van de ZZP-ers. Deze ZZP-ers bevolken een steeds groter deel van de organisaties en dat zal verder groeien. Zowel op politiek niveau als bij werkgevers en vakbonden in de zorg, de overheid en het bedrijfsleven wordt het belang van een andere aanpak van deze manier van werken herkend.

Hier ligt de sleutel voor het nieuwe leiderschap. Het is het einde van het pamperen van werknemers in CAO's en met het coachen of het CEO-er spelen. Deze gedragingen van leiders conflicteren met de zelfstandigheid en autonomie van de ZZP-ers. Het sleutelwoord bij een nieuwe manier van leidinggeven is communicatie. Daarbij zal de nieuwe leider natuurlijk gebruik maken van de social media. En dat moet natuurlijk ook omvatten het Nieuwe Werken. Hoe dat precies moet, is een uitdaging voor elke leidinggevende die in deze ontwikkeling zijn positie wil behouden en als nieuwe leider gezien wil worden.

Dan blijft natuurlijk in deze blog de rol van de or niet buiten schot. In de huidige Wet OR is de ruimte aanwezig om niet-werknemers in de onderneming een aantal zetels in de or toe te kennen. Er kunnen dus ZZP-ers in de or gekozen worden. Daarmee is de medezeggenschap van deze groep gewaarborgd. Een innovatief idee, want dat zal in veel or-en niet het geval zijn. De bespreking en beïnvloeding van de bestuurder en het beleid van de onderneming waar men werkt en zijn geld verdient is een middel om meer dan alleen een variabele schil van werkers te te vormen. Deze wijze van werken doet recht aan de positie van de ZZP-ers en vergt een nieuwe stijl van leidinggeven.

Cor P. Berkel

Redacteur OR-Online

Doelbepalingen zijn bepalingen over maatregelen om arbeidsrisico's te voorkomen en te beperken. Dit blijkt uit de reactie van kabinet op het advies van de Sociaal-Economische Raad over zelfstandigen en arbeidsomstandigheden die staatssecretaris De Krom van Sociale Zaken en Werkgelegenheid vandaag naar de Tweede Kamer heeft gestuurd.

©  SER

UWV en gemeenten richten zich daarbij op werkgevers die kansen willen bieden aan werkzoekenden met een moeilijke positie op de arbeidsmarkt, zoals langdurig werklozen en Wajongers. Vertegenwoordigers van de G4 en UWV hebben in bijzijn van staatssecretaris De Krom de afspraken hiertoe vandaag ondertekend bij openbaar vervoerbedrijf Connexxion in Den Haag. Connexxion heeft via het Werkgeversservicepunt Den Haag vijftig langdurig werklozen een betaalde baan aangeboden als parttime chauffeur in het leerlingenvervoer. Het gaat om deeltijdbanen die kunnen uitmonden in een volwaardige baan bij Connexxion of bij een andere werkgever.

© BKWI

Nieuw onafhankelijk onderzoek van onderzoeksbureau Mindmetre - in opdracht van Regus - toont het causale verband aan tussen flexibel werken (flexibele tijden en/of locaties) en een hogere productiviteit en omzet. 73% van de Nederlandse bedrijven geeft aan dat hun productiviteit is toegenomen als gevolg van flexibel werken en 72% koppelt de toegenomen omzet rechtstreeks aan flexibel werken. Bij het onderzoek waren meer dan 16.000 topmanagers over de hele wereld betrokken.

©  Regus

Deze publicatie laat zien hoe dat beleid de afgelopen tien jaar veranderde. Ze brengt in kaart hoe de in- en uitstroom van personeel zich in verschillende bedrijfssectoren ontwikkelde. Wat er is gedaan aan de beloning, de scholing en de afstemming tussen arbeid en privé bij werknemers.

© CPB

Het ongewijzigd overzetten van een pensioenregeling naar een verzekeraar levert in principe juist meer zekerheid op voor de deelnemers (de uitkering ligt contractueel vast) en zorgt voor verlaging van de uitvoeringskosten. Duizenden werkgevers en werknemers hebben de afgelopen jaren dan ook op goede gronden en op basis van objectief feitenmateriaal gekozen voor de overstap van een ondernemingspensioenfonds naar een verzekerde eindloon- of middelloonregeling.

© Verbond van Verzekeraars

'Onderzoeker' Monsterboard baseert zich op het aanbod van traditionele vacaturesites die niet alleen kampen met conjuncturele ontwikkelingen, maar ook en vooral met een afkalvende markt door de opkomst van nieuwe aanbieders. Als deze partijen zouden worden meegenomen, verandert het beeld aanzienlijk.

©  jobbird.com

Door middel van verschillende initiatieven en activiteiten zullen vraag en aanbod beter op elkaar afgestemd worden.

© MKB

Het volgende was het geval:

Een werkgever had vernomen dat een ex-werknemer een boek wenste te publiceren over hem. Daarop deed de werkgever in kort geding een beroep op de zogenaamde “exhibitieplicht”. Hierdoor kan degene die daarbij een rechtmatig belang heeft inzage, afschrift of uittreksel vorderen van materiaal die zijn contractpartij onder zich heeft. Daarbij gaat het om materiaal in de vorm van documenten, beeldmateriaal, computerbestand en dergelijke. Door middel van deze exhibitieplicht wenste de werkgever vooraf in te schatten of hij op basis van het met de ex-werknemer overeengekomen geheimhoudingsbeding daadwerkelijk een publicatieverbod van het boek wenste.

Op zich een redelijk verzoek van de werkgever. De ex-werknemer verweerde zich echter hiertegen met een beroep op het recht op vrijheid van meningsuiting. Slechts in uitzonderlijke gevallen zou een inbreuk daarop zijn toegestaan en nooit in de vorm van censuur vooraf. Volgens de ex-werknemer diende zijn belang bij publicatie in dit geval zwaarder te wegen dan het belang van de werkgever bij inzage in het boek. De voorzieningenrechter stelde de ex-werknemer in het gelijk. De werkgever had niet het vereiste rechtmatige belang bij de verzochte inzage in het materiaal.

De afweging tussen enerzijds de vrije meningsuiting en anderzijds de daaraan inherente mogelijkheid dat die tot schade bij anderen leidt, houdt in dat niemand toestemming nodig heeft om zijn mening openbaar te maken. De achterliggende gedachte is dat effect dat men beducht is voor het uiten van een mening moet worden voorkomen. De wetenschap dat een tekst tevoren zal worden bekeken, leidt tot een maatschappelijk ongewenst geachte terughoudendheid bij de schrijver. Daaraan doet niet af dat kennisname vooraf op zich geen verplichte toestemming voor publicatie en ook geen directe belemmering van de vrijheid van meningsuiting inhoudt; die kennisname wordt immers in dit geval enkel gevraagd om volgende stappen, die wel een dergelijke belemmering inhouden, mogelijk te maken. Indirect strekt de inzage dus wel tot belemmering van de vrijheid van meningsuiting. Daarom bestaat in beginsel, behoudens andersluidende afspraken, geen verplichting tot inzage vooraf, aldus de voorzieningenrechter.

In OR-Online wordt voor de geheimhouding verwezen naar artikel 20 van de Wet OR . Via de zoekfunctie kom je ook op andere plaatsen de geheimhouding tegen, in de toelichting maar ook in de nieuwsberichten en blogs. In een eerder blog schreef ik al over de regeling voor klokkenluiders waarin ook een link is opgenomen naar een verwijspunt voor klokkenluiders.

De conclusie moet zijn dat de or-leden en klokkenluiders vrijheid van meningsuiting hebben tenzij het op grond van belangrijker redenen verboden is. En die redenen moet een ander aantonen. Er mag zelfs geen druk bestaan waardoor iemand zich belemmerd voelt om in vrijheid zijn mening te uiten. Medezeggenschap met een slot op je mond bestaat niet.

Cor P. Berkel

Redacteur OR-Online